Σταθεροποίηση για ποιους;

pgialenios του Παναγιώτη Γιαλένιου*

Δόθηκε  στη δημοσιότητα η  έρευνα εισοδήματος και δαπανών νοικοκυριών 2017 του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ που έγινε σε συνεργασία με την την εταιρεία ΜARC ΑΕ σε πανελλαδικό δείγμα 1006 νοικοκυριών, στο διάστημα 15 έως 21 Νοεμβρίου 2017. Σε μια περίοδο που η κοινή γνώμη προσανατολίζεται με λάθος τρόπο θεωρούμε από όλες τις πλευρές στο Μακεδονικό και εδώ στην Πάτρα προβληματιζόμαστε αν καλώς ή όχι  το κεντρικό μήνυμα του φετινού Καρναβαλιού εστιάζει στην Ανεργία, έχουν ενδιαφέρον να σταθούμε  σε μερικά από τα συμπεράσματα της έρευνας.

Ευημερία αριθμών

Τα ευρήματα της  έρευνας σύμφωνα με την έκθεση των μελετητών ενισχύουν την υπόθεση της σχετικής σταθεροποίησης της οικονομίας, της ενίσχυσης της απασχόλησης και συνακόλουθα της εγχώριας κατανάλωσης, χωρίς όμως αυτό να συνδέεται με βελτίωση του επιπέδου ευημερίας για την πλειονότητα των νοικοκυριών, ούτε με δομικές αλλαγές στο μοντέλο ζήτησης. Η συγκεκριμένη μάλιστα  παραδοχή ενισχύεται από το γεγονός ότι η αποκλιμάκωση της ανεργίας συνδέεται με περισσότερες επισφαλείς και μερικής απασχόλησης θέσεις εργασίας, με χαμηλότερες απολαβές και έκθεση σε συνθήκες φτώχειας και κοινωνικής αποστέρησης.Το παράδοξο της αύξησης της κατανάλωσης, εν μέσω περιοριστικής οικονομικής πολιτικής προέρχεται κατά κύριο λόγο από την αυξημένη ροπή για κατανάλωση, η οποία διακρίνει τα χαμηλότερα εισοδηματικά κλιμάκια και ειδικά τις ομάδες πληθυσμού που εισέρχονται στην αγορά έναντι χαμηλών απολαβών.

 Σύμφωνα με την έρευνα οι παραπάνω τάσεις σταθεροποίησης της οικονομίας( που εμφανίζονται σε διαφορετικές έρευνες)  δεν αναιρούν  την παγίωση του φαινομένου διεύρυνσης της ανισότητας μεταξύ χαμηλών, μεσαίων και υψηλότερων εισοδηματικών κατηγοριών.  Σωστά μάλιστα οι μελετητές επισημαίνουν ότι θα ήταν δομικό σφάλμα να αξιολογηθεί η ελληνική περίπτωση σε ένα πλαίσιο διαφορετικό από αυτό που διαμορφώθηκε σε διεθνές επίπεδο την τελευταία δεκαετία.  Ανεξάρτητα ινστιτούτα και επιστημονικοί φορείς διατυπώνουν πλέον ευθέως την άποψη ότι υπάρχει σοβαρός κίνδυνος βιωσιμότητας του υφιστάμενου κοινωνικού μοντέλου ανάπτυξης.

Στην έρευνα διαπιστώνεται  ότι παράλληλα με τις εξελίξεις στην εισοδηματική κατανομή, παρατηρείται μια παγίωση των συνθηκών της υπερχρέωσης και αδυναμίας πληρωμών, κυρίως ως προς το σκέλος της δυνατότητας εξυπηρέτησης του τραπεζικού δανεισμού. Έτσι, στην έρευνα παρατηρούνται δυο φαινομενικά αντιφατικά αποτελέσματα: από τη μια αυξάνεται το ποσοστό των νοικοκυριών που δηλώνει ότι έχει ληξιπρόθεσμες οφειλές, και από την άλλη μειώνεται το ποσοστό εκείνων που δηλώνουν ότι δε θα πληρώσουν στο μέλλον.  Δεν παραλείπεται μάλιστα να επισημανθεί ότι παρουσιάζεται το παράδοξο  να επιτυγχάνονται οι δημοσιονομικοί στόχοι ως προς το πρωτογενές πλεόνασμα, αλλά να εκτοξεύεται το ύψος των μη ληξιπρόθεσμων οφειλών, γεγονός που εν μέρει οφείλεται στην αδυναμία ικανοποιητικής διεύρυνσης της φορολογικής βάσης και αποτελεσματικής ρύθμισης των κόκκινων δανείων.

«Δώσε ημίν σήμερον»

Με λίγα λόγια στην έρευνα αποτυπώνεται η καθημερινότητα που βιώνει η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών. Σε ένα περιβάλλον που επιφανειακά είναι πιο ήρεμο από τα προηγούμενα χρόνια της κρίσης σε ότι έχει να κάνει με τη σχέση με τους δανειστές (οι οποίοι μάλιστα δεν διστάζουν να εξυμνούν την συνέπεια και την όψιμη ωριμότητα της παρούσας κυβέρνησης)παγιώνεται ένα μοντέλο που προσιδιάζει πλέον όλο και περισσότερο με αυτό που διαμορφώνεται σε ένα διεθνές επίπεδο και στο οποίο  διευρύνεται η ανισότητα μεταξύ χαμηλών, μεσαίων και υψηλότερων εισοδηματικών κατηγοριών. Ένα μοντέλο που στην πραγματικότητα επιβεβαιώνει και στη χώρα μας το ότι οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι και οι φτωχοί κατρακυλούν σε  τραγικότερες από πριν συνθήκες.

Το παράδοξο για τη χώρα μας εύρημα   για  την αυξημένη ροπή για κατανάλωση, η οποία διακρίνει τα χαμηλότερα εισοδηματικά κλιμάκια και ειδικά τις ομάδες πληθυσμού που εισέρχονται στην αγορά έναντι χαμηλών απολαβών, δείχνει και την απόλυτη αμηχανία που επικρατεί στο κοινωνικό σώμα που επιλέγει το δρόμο του «δώσε ημίν  σήμερον» από τη στιγμή που εκλείπει η σοβαρή προοπτική για το  αύριο (Την αντίληψη αυτή ενισχύει και η στροφή των κυβερνώντων προς την επιδοματική πολιτική  που βεβαίως λειτουργεί θετικά σε ορισμένους αλλά με τρόπο που αποτυπώνεται στην πραγματική ρήση πατρινού δικαιούχου του πρόσφατου χριστουγεννιάτικου βοηθήματος ότι ευτυχώς που το πήρε και …κουρεύτηκε)

Τέλος δεν πρέπει να διαφεύγει της προσοχής το εύρημα της έρευνας  για τη μειούμενη ανεργία   με τη δημιουργία επισφαλών  και μερικής απασχόλησης θέσεων  εργασίας, με χαμηλότερες απολαβές και έκθεση σε συνθήκες φτώχειας και κοινωνικής αποστέρησης.

Κάτι που όσοι μελετούν την ελληνική κρίση στην αφετηρία της θα διαβάζουν στις τότε δηλώσεις τεχνοκρατών αλλά και πολιτικών όπως ο Σόιμπλε, που έβλεπαν ως χρόνο σταθεροποίησης της ελληνικής οικονομίας τη φάση που αυτή με σε τέτοιες συνθήκες απολαβών και ελαστικών εργασιακών σχέσεων θα αποκτούσε ανταγωνιστικότητα διεθνώς. 

Κοντεύουμε σε αυτό και θα είναι βασικό κριτήριο καθαρής εξόδου από την κρίση. Αλλά για ποιους;

* Ο κ.Παναγιώτης Γιαλένιος είναι Εκδότης του «Συμβούλου Επιχειρήσεων»

Τελευταία Ενημέρωση : Δευτέρα, 05/02/2018

Περισσότερα σε αυτή την Κατηγορία :

Πρωτοσέλιδο Τελευταίας Έκδοσης

Πρωτοσέλιδο Τελευταίας Έκδοσης

PDF, E-Paper τελευταίας έκδοσης εδώ

Δίκτυο Forum Ανάπτυξης

Video Gallery

Δειτε το καναλι μας στο YouTube

Απόψεις

Αρχή Σελίδας